Μοχάμαντ Ταρέκ Αλ Νταχ – Γνωστός ως Αμπού Καμάλ: Μια Νέα Γενιά που Κρατά Ζωντανή την Κληρονομιά της Δαμασκού
Κοινοποίηση
Αφήγηση: Γιαζάν Κραγέμ – Ιδρυτής του Damascus Box
Στην καρδιά της Δαμασκού, μέσα στον βόμβο της πόλης και τον ρυθμό της καθημερινής ζωής, μια νέα γενιά εργάζεται σιωπηλά για να κρατήσει ζωντανή μια αρχαία τέχνη. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει ο Μοχάμαντ Ταρέκ Αλ Νταχ, γνωστός ως Αμπού Καμάλ, ένας νεαρός τεχνίτης του οποίου τα χέρια κινούνται με την ακρίβεια και την ψυχή ενός μαέστρου πέρα από τα χρόνια του.
Γεννημένος το 1991 στο Αλ Σαγούρ, μία από τις παλαιότερες και πιο ιστορικές γειτονιές της Δαμασκού, ο Αμπού Καμάλ μεγάλωσε ανάμεσα στο άρωμα του ξύλου και τη λάμψη του σεντεφιού. Σήμερα, σε ένα μικρό εργαστήριο κρυμμένο πίσω από τις πολυσύχναστες αγορές της Παλιάς Πόλης, συνεχίζει την ιστορία της δαμασκηνής τέχνης του ψηφιδωτού, όχι σαν μια ξεθωριασμένη ανάμνηση, αλλά ως μια ζωντανή έκφραση ταυτότητας, υπομονής και ομορφιάς.
«Ξεκίνησα όταν ήμουν πολύ μικρός. Ένιωθα ότι αυτή η τέχνη ήταν μέρος μου. Κάθε κομμάτι που φτιάχνουμε αφηγείται την ιστορία της Δαμασκού: φέρει ένα κομμάτι της ψυχής μας και μοιράζεται την ομορφιά μας με τον κόσμο.»
Η Τέχνη της Γεωμετρίας και της Ομορφιάς
Ο Αμπού Καμάλ περιγράφει τη διαδικασία του ως μια μορφή αρμονίας, έναν μουσικό ρυθμό που ξεκινά με γεωμετρικά αστέρια προσεκτικά διατεταγμένα, ενωμένα κομμάτι-κομμάτι, κολλημένα πάνω σε ξύλο, στη συνέχεια τριμμένα, ευθυγραμμισμένα και τελειοποιημένα εξ ολοκλήρου στο χέρι.
Κάθε στάδιο απαιτεί υπομονή και ακρίβεια, και κάθε ολοκληρωμένο κομμάτι φέρει την ήσυχη περηφάνεια του δημιουργού του.
Σηκώνει ένα μικρό κουτί προς το φως και χαμογελά:
«Όλα είναι φυσικά: το ξύλο, τα χρώματα, το κέλυφος. Το χτίζουμε κομμάτι-κομμάτι με τα χέρια μας μέχρι να γίνει μια αληθινή δαμασκηνή δημιουργία.»
Από τη λεμονιά και τον ευκάλυπτο μέχρι την ελιά, την οξιά και την καρυδιά, κάθε είδος ξύλου αντλείται από τον φυσικό πλούτο της Συρίας. Ακόμη και το φινίρισμα, μια βαθιά κόκκινη βελούδινη επένδυση και η παραδοσιακή τεχνική στίλβωσης μπαρντάχα, προσθέτουν μια ζεστασιά και αυθεντικότητα που καμία σύγχρονη μηχανή δεν μπορεί ποτέ να αναπαράγει.
Ανάμεσα στην Παράδοση και την Ανανέωση
Αν και ακόμη νέος, ο Αμπού Καμάλ μιλά με την ήρεμη αυτοπεποίθηση ενός μαέστρου τεχνίτη. Για εκείνον, αυτή η δουλειά δεν είναι μόνο τέχνη: είναι ταυτότητα, ευθύνη και αφοσίωση.
«Αυτή η τέχνη απειλείται, αλλά όσο οι άνθρωποι αγαπούν την κληρονομιά τους, δεν θα εξαφανιστεί. Μπορεί να αλλάξει, αλλά το πνεύμά της θα παραμείνει.»
Εκπαιδεύτηκε από τον Ηλία Σαμούν, έναν από τους σεβαστούς μαέστρους του ψηφιδωτού στη Δαμασκό, και βλέπει τον εαυτό του ως έναν κρίκο σε μια μακριά και αδιάκοπη αλυσίδα τεχνιτών που μετέφεραν αυτή την τέχνη μέσα από τις γενιές.
Δαμασκηνή Γεωμετρία – Μια Υπογραφή Πέρα από Κάθε Απομίμηση
Στα σχέδια του Αμπού Καμάλ, η γεωμετρία γίνεται φιλοσοφία ομορφιάς. Κάθε σχέδιο, εξαγωνικό, κυκλικό ή οβάλ, ακολουθεί τη διαχρονική αρμονία της δαμασκηνής τέχνης, που παραδίδεται από γενιά σε γενιά εδώ και αιώνες, αλλά επανερμηνεύεται μέσα από το προσωπικό του στιλ.
«Όποιος δει ένα αυθεντικό κομμάτι ψηφιδωτού καταλαβαίνει αμέσως ότι είναι από τη Δαμασκό. Δεν μπορεί να μιμηθεί: φέρει την ψυχή της πόλης.»
Κάθε αστέρι, κάθε λεπτή ξύλινη γραμμή, αφηγείται την ιστορία μιας πόλης που ποτέ δεν γερνά, και ενός τεχνίτη που χύνει την ψυχή του σε κάθε λεπτομέρεια.
Μια Γενιά που Κρατά τη Φλόγα
Για τον Αμπού Καμάλ, η χειροτεχνία δεν αφορά μόνο τη διατήρηση του παρελθόντος: αφορά τη διαμόρφωση του μέλλοντος. Διδάσκει στα αδέρφια και τους φίλους του τα μυστικά της τέχνης και ονειρεύεται να τα μεταδώσει μια μέρα στα παιδιά του.
«Όσο περισσότερο χρόνο και προσπάθεια της δίνεις, τόσο περισσότερη υπερηφάνεια σου ανταποδίδει. Αυτή η τέχνη απαιτεί υπομονή, αλλά σου δίνει πίσω ένα κομμάτι της ψυχής σου.»
Μια Ζωντανή Κληρονομιά
Ο Μοχάμαντ Ταρέκ Αλ Νταχ (Αμπού Καμάλ) εκπροσωπεί μια νέα γενιά δαμασκηνών τεχνιτών: νέους, παθιασμένους, βαθιά ριζωμένους στην παράδοση, γεμάτους όμως δημιουργική ενέργεια για να κρατήσουν αυτή την τέχνη ζωντανή.
Γραμμένο από τον Γιαζάν Κραγέμ
Στο Damascus Box, στηρίζουμε με υπερηφάνεια νέους σύριους τεχνίτες και την κληρονομιά της δαμασκηνής τέχνης, εργαζόμενοι για να κρατήσουμε αυτή την αρχαία τέχνη ζωντανή, κομμάτι-κομμάτι, για τις γενιές που θα έρθουν.